Medicatie en afvallen, een moeilijke combinatie?

Diëtist PowerSlim
19 september 2017

Het afvallen lukt niet en je raakt steeds meer gefrustreerd! Je doet zo ongelofelijk goed je best maar toch blijft de weegschaal zeggen dat je gewicht niet afneemt. Hoe kan dat nou? Een oorzaak kan één van de medicijnen zijn die je gebruikt, maar welke medicijnen kunnen een oorzaak zijn? En kun je hier helemaal niets aan doen? Moet je accepteren dat het niet gaat lukken?

Aankomen, afvallen of je gewicht in balans houden

Veel vrouwen maar ook mannen stoeien met het gewicht. De één wil afvallen, de ander aankomen en weer een ander is tevreden, maar vindt het lastig om op gewicht te blijven. Verschillende oorzaken gaan hiermee gepaard zoals; hormonen, verhoogde eetlust, slechte stoelgang, te weinig eten, teveel eten, geen regelmatig voedingspatroon, trage stofwisseling, snelle stofwisseling enz. Wat er bij jou van toepassing is dat kan ik natuurlijk vanaf de computer moeilijk bepalen maar jouw (PowerSlim) coach of diëtist kan jou hier altijd bij helpen.

Over het algemeen is het vrij simpel; of je afvalt of aankomt is afhankelijk van de hoeveelheid voeding die je tot je neemt. Je komt aan wanneer je meer eet dan je verbrandt en je valt af als je minder eet dan je verbrandt. Het lichaam heeft zoals je waarschijnlijk wel weet energie nodig om alle lichaamsprocessen te onderhouden en neemt deze energie op uit de voeding. Zodra er een overschot is gaat je lichaam dit opslaan als lichaamsvet en kom je aan. In omgekeerde richting is dit hetzelfde; als je minder inneemt aan energie dan je verbrandt dan val je af en wordt je vetmassa aangesproken.

Afvallen en je schildklier

Echter heeft de invloed van de schildklier hier ook nog een groot aandeel in. Bij een normaal werkende schildklier kan je lichaam de hoeveelheid energie goed verwerken en loopt de stofwisseling gestroomlijnd waardoor je weinig invloed merkt op je gewicht. Wanneer je een trage stofwisseling hebt heeft je lichaam meer tijd om de voeding te verwerken en op te slaan en kom je aan. Bij een snelle stofwisseling wordt de voeding snel verbrand en verwerkt en val je af. Het is dus nog niet zo simpel als het lijkt, want dit zou betekenen dat je je inname moet aanpassen of medicijnen moet gebruiken voor de schildklier.

Afvallen en medicatie

Over het gedeelte van medicatie en de invloed op het gewicht vertel ik je graag wat meer. Medicijnen zijn er in verschillende soorten en maten, maar tegenwoordig slikt bijna iedereen wel iets: van antidepressiva tot diabetesmedicatie tot soms zelfs prednison. Deze medicijnen hebben verschillende bijwerkingen en sommige hiervan hebben een directe invloed op je gewicht. Bijvoorbeeld door vocht vast te houden, wat je merkt aan opgezette handen, voeten en enkels. Ook is een veel gehoorde bijwerking een sterkere eetlust doordat het invloed uitoefent op je honger en verzadigingssysteem in je hersenen. Daarnaast kunnen medicijnen ervoor zorgen dat je stofwisseling en verbranding langzamer gaan werken. Beide hebben als gevolg dat het lichaam meer tijd krijgt om de voedingsstoffen op te nemen waardoor gewichtstoename ontstaat. Vervelende bijwerkingen natuurlijk, maar er is zeker iets aan te doen. Hiervoor is het natuurlijk wel belangrijk om te weten welke medicijnen gewichtstoename veroorzaken en waarom. Een medicijn dat gewichtstoename in de hand werkt zijn bijvoorbeeld antidepressiva. Deze zorgen ervoor dat de eetlust toeneemt. Naast een toename van de eetlust wordt hier ook vaak gezien dat vocht wordt vastgehouden. Het vertragen van de stofwisseling gebeurt bijvoorbeeld bij antipsychotica en diabetesmedicatie met uitzondering van Metformine.

Om je een duidelijk beeld te geven hieronder een overzicht van de verschillende bijwerkingen per medicijn:  

Prednison:

  • Maagpijn, misselijkheid, opkomend maagzuur, diarree of verstopping
  • Meer kans op infecties
  • Hoofdpijn en duizeligheid
  • Veranderingen in gevoel en stemming waardoor neerslachtig en futloos, of in ergere mate een depressie
  • Veel dorst en veel plassen
  • Vochtophopingen
  • Opgeblazen gezicht
  • Zwaarder worden en een andere vetverdeling door een andere opbouw en afbraak van vet

Metformine:

  • Maag/darm klachten zoals misselijkheid, diarree, braken, drukkend gevoel op de maag
  • Verminderde eetlust en een vol gevoel
  • Smaakstoornissen zoals een metaalsmaak in de mond
  • Wazig zien en huiduitslag

Insuline:

  • Te hoge hoeveelheid bloedsuiker bij te weinig spuiten waardoor: dorst, veel plassen, vermoeidheid, slaperig
  • Te lage hoeveelheid bloedsuiker bij te teveel spuiten waardoor: honger, bleekheid, beven, zweten, vermoeidheid, hoofdpijn en duizelig

Sitagliptine:

  • Hoofdpijn
  • Pijnlijke spieren
  • Vocht vasthouden
  • Een te lage bloedglucose waardoor: wisselend humeur, verwardheid, hoofdpijn, vermoeidheid, bleek gezicht, zweten

Saxagliptine:

  • Hoofdpijn
  • Maagdarmklachten
  • Duizeligheid en vermoeidheid
  • Blaasontsteking
  • Te veel cholesterol
  • Vocht vasthouden
  • Overgevoeligheid waardoor huiduitslag, jeuk en galbulten

Amitriptyline & Mirtazapine:

  • Duizeligheid
  • Hartfalen
  • Gewichtstoename
  • Misselijkheid
  • Trillende handen
  • Moeilijk kunnen slapen
  • Hartkloppingen
  • Droge mond

Tips

Om gewichtstoename zoveel mogelijk te beperken of tegen te gaan zijn de volgende tips erg belangrijk:

  • Zorg ervoor dat je om de 2 à 2,5 uur eet en denk hierbij aan eiwitrijke producten zoals bijvoorbeeld: kwark, melk, vlees en eieren;
  • Drink voldoende vocht. Bij voorkeur water en thee zonder suiker (1,5 – 2 liter is voldoende);
  • Blijf bewegen. Zorg dat je minimaal aan de 30 minuten per dag matig intensief bewegen komt. Bij voorkeur aangevuld met 2 keer per week sporten zoals zwemmen, volleyballen etc.;
  • Neem zes keer op een dag kleinere porties zodat je niet gaat overeten.

Naast de standaard adviezen zijn er natuurlijk ook een tal van adviezen die gegeven kunnen worden bij maagklachten zoals misselijkheid en een opgeblazen gevoel. Hieronder vind je de belangrijkste tips. Tips tegen misselijkheid en maag/darmklachten:

  • Kleine, frequente maaltijden nuttigen;
  • Vermijd te vet, te warm, sterk gekruid en geurig eten;
  • Eet wat je lekker vindt en goed verdraagt;
  • Zuigen op een ijsklontje, een waterijsje of een stukje fruit (voor de PowerSlimmers vanaf fase 2) uit de ijskast (ananas, kiwi of appel) kan helpen om de misselijkheid over te laten gaan;
  • Het eten van gember of het maken van gember thee kan de klachten verminderen;
  • Drink een glas melk of eet een plakje kaas met een cracker;
  • Voeg eiwitten toe aan je maaltijd zoals een schaaltje kwark of een glas melk;
  • Vermijd drinken bij het eten.

Tips tegen opgeblazen gevoel:

  • Vermijd drinken bij het eten;
  • Vermijd te vet eten;
  • Eet voornamelijk kleinere porties verdeeld over de dag;
  • Neem de tijd om te kauwen; eet trager en rustiger;
  • Vermijd alcohol en koolzuurrijke dranken;
  • Zorg voor voldoende lichaamsbeweging, ga bijvoorbeeld een rondje lopen;
  • Eet fruit apart van je hoofdmaaltijd.

Bovenstaande adviezen kunnen je helpen om je klachten zoveel mogelijk te verminderen en je voedingspatroon zo stabiel en gezond mogelijk te houden. Door toepassing van deze adviezen zal je niet gaan overeten en de juiste keuzes maken in de voeding. Uiteraard kan je PowerSlim coach je hier ook nog persoonlijke tips over geven, die speciaal op jouw voedingspatroon en situatie zijn samengesteld.    

Bronnen: 

Ervaringen van PowerSlimmers
Wilma Blanken, 48 jaar uit Culemborg "Ik voel me echt fantastisch!*"

Inmiddels heb ik mijn doel behaald. Ik voel me echt fantastisch! Ik ben supertrots op mezelf en heb natuurlijk ook leuke nieuwe kleding gekocht.

Lees meer
* Dit resultaat is persoonsgebonden, meer informatie in de disclaimer
Nirmalla Verstraaten, 42 jaar uit Venray "Hoe is het nu met Nirmalla?"

Een jaar geleden deelde Nirmalla haar PowerSlim ervaring met ons. Maar hoe is het nu met haar?

Lees meer
* Dit resultaat is persoonsgebonden, meer informatie in de disclaimer